{
  "zrodlo": "Opracowanie własne 25.09.2026 (noc) wg podstawy programowej języka angielskiego kl. 1–8 (wariant II.1). Każda reguła: klasa, wzór, użycie, słowa-sygnały, przykłady (z tłumaczeniem), typowe błędy, zadania do generatora (T5 luka, T3 uporządkuj, T4 dopasuj, T13 słuchaj/mów).",
  "czasy": [
    {"id":"present-simple","nazwa":"Present Simple","klasa":"4","wzor":{"tw":"I/you/we/they + czasownik; he/she/it + czasownik-s","prz":"don't / doesn't + czasownik","pyt":"Do / Does + osoba + czasownik?"},"uzycie":["czynności stałe, nawyki, rozkłady","fakty ogólne"],"sygnaly":["always","usually","often","sometimes","never","every day","on Mondays"],"przyklady":[["She goes to school at 8.","Ona chodzi do szkoły o 8."],["I don't like spinach.","Nie lubię szpinaku."],["Does he play football?","Czy on gra w piłkę?"]],"bledy":["He go → He goes","Does he plays? → Does he play?","zapominanie -s w 3. osobie"],"zadania":{"T5":["My sister ___ (like) cats.","___ they live in Kraków?"],"T3":["does / Where / live / she / ?"]}},
    {"id":"present-continuous","nazwa":"Present Continuous","klasa":"4","wzor":{"tw":"am / is / are + czasownik-ing","prz":"am not / isn't / aren't + -ing","pyt":"Am / Is / Are + osoba + -ing?"},"uzycie":["czynność teraz, w tej chwili","plany na najbliższą przyszłość (I'm meeting Tom tomorrow)"],"sygnaly":["now","at the moment","right now","Look!","Listen!","today","this week"],"przyklady":[["I am reading a book now.","Czytam teraz książkę."],["They aren't sleeping.","Oni nie śpią."],["Is she doing her homework?","Czy ona odrabia lekcje?"]],"bledy":["I reading → I am reading","stative verbs: I am knowing → I know (know, like, want, need, understand)","pisownia: run → running, write → writing, lie → lying"],"zadania":{"T5":["Look! The dog ___ (run) after the cat.","We ___ (not/watch) TV now."],"T6":{"koszyki":["Present Simple","Present Continuous"],"elementy":["every day","now","usually","at the moment","never","Listen!"]}}},
    {"id":"past-simple","nazwa":"Past Simple","klasa":"5","wzor":{"tw":"czasownik-ed / 2. forma nieregularnego","prz":"didn't + czasownik (forma podstawowa)","pyt":"Did + osoba + czasownik?","be":"was / were; wasn't / weren't; Was / Were …?"},"uzycie":["czynność zakończona w przeszłości, wiadomo kiedy","opowiadanie zdarzeń po kolei"],"sygnaly":["yesterday","last week/year","ago","in 2020","when I was five"],"przyklady":[["We visited Gdańsk last summer.","Odwiedziliśmy Gdańsk zeszłego lata."],["He didn't go to school yesterday.","On nie poszedł wczoraj do szkoły."],["Did you see that film?","Czy widziałeś ten film?"]],"bledy":["didn't went → didn't go","goed → went (lista nieregularnych!)","pisownia: stop → stopped, study → studied, play → played"],"nieregularne_top":[["be","was/were","been"],["go","went","gone"],["have","had","had"],["do","did","done"],["see","saw","seen"],["eat","ate","eaten"],["take","took","taken"],["make","made","made"],["come","came","come"],["get","got","got"],["give","gave","given"],["write","wrote","written"],["read","read","read"],["buy","bought","bought"],["think","thought","thought"],["know","knew","known"],["run","ran","run"],["swim","swam","swum"],["speak","spoke","spoken"],["drink","drank","drunk"]],"zadania":{"T5":["Yesterday I ___ (eat) pizza.","She ___ (not/come) to the party."],"T4":[["go","went"],["see","saw"],["buy","bought"],["write","wrote"]]}},
    {"id":"past-continuous","nazwa":"Past Continuous","klasa":"6","wzor":{"tw":"was / were + -ing","prz":"wasn't / weren't + -ing","pyt":"Was / Were + osoba + -ing?"},"uzycie":["czynność trwająca w konkretnym momencie przeszłości","tło dla zdarzenia w Past Simple (when / while)"],"sygnaly":["while","when","at 7 o'clock yesterday","all day"],"przyklady":[["I was sleeping when the phone rang.","Spałem, kiedy zadzwonił telefon."],["While we were walking, it started to rain.","Gdy szliśmy, zaczęło padać."]],"bledy":["mieszanie: When I was walking, I was seeing a dog → I saw a dog"],"zadania":{"T5":["They ___ (play) football when it ___ (start) to rain."]}},
    {"id":"present-perfect","nazwa":"Present Perfect","klasa":"7","wzor":{"tw":"have / has + 3. forma (past participle)","prz":"haven't / hasn't + 3. forma","pyt":"Have / Has + osoba + 3. forma?"},"uzycie":["doświadczenia (ever/never), bez podanego czasu","skutek widoczny teraz (I've lost my keys)","czynność trwająca od… (for/since) — do teraz"],"sygnaly":["ever","never","just","already","yet","for","since","so far","recently"],"przyklady":[["I have never been to London.","Nigdy nie byłem w Londynie."],["She has just finished her homework.","Ona właśnie skończyła lekcje."],["We have lived here for ten years.","Mieszkamy tu od dziesięciu lat."]],"bledy":["I have seen him yesterday → I saw him yesterday (konkretny czas = Past Simple)","since 2019 / for 5 years — nie odwrotnie","gone vs been: He has gone to Paris (jest tam) / He has been to Paris (był i wrócił)"],"zadania":{"T5":["___ you ever ___ (eat) sushi?","I ___ (not/finish) yet."],"T6":{"koszyki":["Past Simple","Present Perfect"],"elementy":["yesterday","ever","in 2015","just","ago","yet"]}}},
    {"id":"future-will","nazwa":"Future Simple (will)","klasa":"6","wzor":{"tw":"will + czasownik","prz":"won't + czasownik","pyt":"Will + osoba + czasownik?"},"uzycie":["decyzja w chwili mówienia","przewidywanie (I think it will rain)","obietnica, propozycja"],"sygnaly":["tomorrow","next week","I think","probably","in the future"],"przyklady":[["I'll help you.","Pomogę ci."],["It won't be easy.","To nie będzie łatwe."]],"bledy":["will + to go → will go","I will to help → I will help"],"zadania":{"T5":["I think it ___ (rain) tomorrow."]}},
    {"id":"going-to","nazwa":"be going to","klasa":"6","wzor":{"tw":"am/is/are + going to + czasownik"},"uzycie":["plan, zamiar (już postanowiony)","przewidywanie z widocznych oznak (Look at the clouds — it's going to rain)"],"sygnaly":["tonight","next summer","this weekend"],"przyklady":[["We are going to visit grandma on Sunday.","Zamierzamy odwiedzić babcię w niedzielę."]],"bledy":["mieszanie z will: decyzja teraz = will, plan = going to"],"zadania":{"T6":{"koszyki":["will","going to"],"elementy":["decyzja teraz","plan od tygodnia","obietnica","widoczne oznaki"]}}},
    {"id":"past-perfect","nazwa":"Past Perfect","klasa":"8","wzor":{"tw":"had + 3. forma"},"uzycie":["czynność wcześniejsza niż inna przeszła (before/after/by the time)"],"sygnaly":["before","after","by the time","already","when"],"przyklady":[["When I arrived, the film had already started.","Kiedy przyszedłem, film już się zaczął."]],"bledy":["używanie wszędzie, gdzie jest przeszłość — tylko gdy trzeba pokazać „wcześniej niż”"],"zadania":{"T5":["By the time we got there, they ___ (leave)."]}}
  ],
  "struktury": [
    {"id":"to-be","nazwa":"czasownik be","klasa":"1-3","tresc":"I am, you are, he/she/it is, we/you/they are; skróty I'm, you're, he's; przeczenie isn't/aren't; pytanie Are you…? Is it…?","przyklady":[["I am seven.","Mam siedem lat."],["Is it a cat? — Yes, it is.","Czy to kot? — Tak."]]},
    {"id":"have-got","nazwa":"have got","klasa":"1-3","tresc":"I have got / he has got; haven't got / hasn't got; Have you got…?","przyklady":[["I've got two brothers.","Mam dwóch braci."],["Has she got a dog?","Czy ona ma psa?"]]},
    {"id":"can","nazwa":"can / can't","klasa":"1-3","tresc":"umiejętność, prośba, pozwolenie; can + czasownik bez to","przyklady":[["I can swim.","Umiem pływać."],["Can I go out?","Czy mogę wyjść?"]]},
    {"id":"there-is","nazwa":"there is / there are","klasa":"3-4","tresc":"jest / są (istnienie); There isn't / There aren't; Is there…? some/any","przyklady":[["There are three apples on the table.","Na stole są trzy jabłka."],["Is there a park near here?","Czy jest tu w pobliżu park?"]]},
    {"id":"articles","nazwa":"a / an / the","klasa":"4","tresc":"a przed spółgłoską, an przed samogłoską (an apple, an hour); the — rzecz znana/określona; brak przedimka: nazwy własne, liczba mnoga ogólnie","bledy":["a apple → an apple","the Poland → Poland"]},
    {"id":"plural","nazwa":"liczba mnoga","klasa":"3-4","tresc":"-s; -es (box → boxes, bus → buses); -y → -ies (baby → babies); nieregularne: man → men, woman → women, child → children, foot → feet, tooth → teeth, mouse → mice, sheep → sheep, fish → fish"},
    {"id":"comparison","nazwa":"stopniowanie przymiotników","klasa":"5","tresc":"krótkie: -er / the -est (big → bigger → the biggest); długie: more / the most (beautiful → more beautiful → the most beautiful); nieregularne: good → better → the best, bad → worse → the worst, far → further → the furthest; than; as … as","bledy":["more bigger → bigger","gooder → better"]},
    {"id":"modals","nazwa":"czasowniki modalne","klasa":"6-7","tresc":"must (musisz — mówiący nakazuje), have to (musisz — zasada z zewnątrz), mustn't (nie wolno), don't have to (nie musisz), should (powinieneś), may/might (może), could (mógłby)","bledy":["mustn't ≠ don't have to"]},
    {"id":"question-words","nazwa":"pytania szczegółowe","klasa":"4","tresc":"What, Where, When, Why, Who, Whose, Which, How, How many (policzalne), How much (niepoliczalne), How often, How long","przyklady":[["How many books have you got?","Ile masz książek?"],["How much water do you drink?","Ile pijesz wody?"]]},
    {"id":"countable","nazwa":"policzalne / niepoliczalne","klasa":"5","tresc":"some (twierdzenia), any (pytania, przeczenia), a lot of, much (niepoliczalne), many (policzalne), a few / a little; niepoliczalne: water, milk, bread, money, information, homework, news"},
    {"id":"conditionals","nazwa":"okresy warunkowe 0, 1, 2","klasa":"7-8","tresc":"0: If + Present Simple, Present Simple (prawda ogólna: If you heat ice, it melts). 1: If + Present Simple, will (realne: If it rains, we will stay at home). 2: If + Past Simple, would (nierealne: If I were you, I would study).","bledy":["If it will rain → If it rains"]},
    {"id":"passive","nazwa":"strona bierna (Present/Past Simple)","klasa":"8","tresc":"be + 3. forma: The letter is written / was written by Tom.","przyklady":[["English is spoken all over the world.","Po angielsku mówi się na całym świecie."]]},
    {"id":"reported","nazwa":"mowa zależna (podstawy)","klasa":"8","tresc":"say/tell + that; cofnięcie czasu: Present → Past; 'I am tired' → He said (that) he was tired."},
    {"id":"gerund-infinitive","nazwa":"-ing czy to","klasa":"7","tresc":"like/love/hate/enjoy + -ing; want/would like/decide/hope + to; po przyimku -ing (good at swimming)"}
  ],
  "e8": {"typy_zadan":["uzupełnianie luk (gramatyczne i leksykalne)","tłumaczenie fragmentów zdań","parafraza (transformacja)","układanie fragmentów zdań","dobieranie","rozumienie ze słuchu i tekstów","e-mail / wpis / notatka 50–120 słów"],"uwaga":"zadania otwarte oceniane za poprawność — literówka = 0 pkt; ćwiczyć pisownię (hunspell EN w aplikacji)"}
}
